Sürerlik fiilleri , bir eylemin geçmiş zamanda başlayıp halen yapılmakta olduğunu bildirir
Bazı sürerlik fiili örnekleri :
Sürerlik fiillerinin olumsuz ve soru biçimleri kullanılmaz
Fiilde sürerlik, haber (bildirme) kipleri arasında yer alan şimdiki zaman kipi ile ifade edilir. Şimdiki zaman kipi, fiilin içinde bulunulan zamanda başladığını ve devam etmekte olduğunu bildirir. Örnek: "İki aydan beri kitap yazıyor".
Yeterlik ve sürerlik fiillerini ayırt etmek için şu özelliklere dikkat edilebilir: Yeterlik Fiili: Fiile "-ebilmek" yardımcı fiili getirilerek yapılır. Cümleye "gücü yetme, başarma, olasılık" anlamı katar. Olumsuzluğu "ma, me" eki ile yapılır. Sürerlik Fiili: Fiile "edurmak, ekalmak, egelmek" yardımcı fiilleri getirilerek yapılır. Eylemin gerçekleşmesindeki sürekliliği ifade eder. Olumsuzu yoktur. Örnekler: Yeterlik Fiili: "Arabayı tek başıma itebilirim". Sürerlik Fiili: "Siz şu yazıyı inceleyedurun".
Türkçede fiillerin zamanları şunlardır: Şimdiki zaman: Eylemin o an gerçekleştiğini ifade eder. Geçmiş zaman: Eylemin geçmişte yapıldığını belirtir. İki türü vardır: Bilinen (görülen) geçmiş zaman: Fiilin kesin olarak yapıldığını bildirir. Öğrenilen (duyulan) geçmiş zaman: Fiilin duyulduğunu veya öğrenildiğini ifade eder. Gelecek zaman: Eylemin gelecekte yapılacağını belirtir. Geniş zaman: Eylemin her zaman yapıldığını bildirir. Ayrıca, bu zamanların üzerine haber veya dilek kip ekleri getirilerek birleşik zamanlar oluşturulabilir.
Kılış ve oluş fiilleri arasındaki fark, fiillerin gerçekleşme şekli ve öznenin etkisiyle ilgilidir. Kılış fiilleri, öznenin iradesiyle bir nesne üzerinde gerçekleşen ve öznenin nesneyi etkilediği fiillerdir. Oluş fiilleri ise öznenin iradesi dışında, zamanla ve kendiliğinden olan fiillerdir.
Sürerlik fiili ile ilgili cümlelerden bazıları şunlardır: "Amcam 'bekleyedurun' dedikten sonra ortalıktan kayboldu." "Ali, sen 'gidedur' ben arkandan geleceğim." "Tren 'gidedururken' birdenbire yavaşladı." "Sen merdivenleri 'siledur' ben de bulaşıkları yıkayayım." "Evin önünden ayrılan arabanın arkasından bakakaldım." "Bir süre bu sorumun cevabını düşünedur." "Aşırı soğuktan arazide mahsur kalan koyunlar donakalmış." "Küçüklüğümden itibaren anlatılagelen hikayeleri hala hatırlıyorum." "Köyde süregelen bu gelenek yıllardır unutulmuyor." "Bu türküler hiç usanmadan eskiden beri söylenegelir." Sürerlik fiillerinin olumsuzu yapılmaz.
Fiilin özellikleri şu şekilde özetlenebilir: Anlamına göre fiiller: İş fiilleri, oluş fiilleri ve durum fiilleri olarak üçe ayrılır. Fiziksel veya zihinsel aktivite: Eylem fiilleri, birinin fiziksel ya da zihinsel olarak ne yaptığını gösterir. Geçişli veya geçişsiz olma: Geçişli fiiller doğrudan bir nesneye ihtiyaç duyarken, geçişsiz fiiller ihtiyaç duymaz. Zaman ve kip: Fiiller, haber ve dilek kip ekleri ile zaman ve tasarlama anlamı kazanır. Özne ile ilişki: Etken, edilgen, dönüşlü gibi farklı özne ilişkileri kurabilir. Yapısına göre: Basit, türemiş ve bileşik olmak üzere üç gruba ayrılır. Fiiller, cümleleri tamamlamak, anlamı derinleştirmek ve iletişimde daha etkili bir şekilde ifade etmek için önemlidir.
Hayır, iş fiilleri ve oluş fiilleri aynı değildir. İş fiilleri, öznenin kendi isteği ile gerçekleşen ve öznenin bir nesneyi etkilediği fiillerdir. Oluş fiilleri ise öznenin kendi iradesi dışında geçirdiği değişimi bildiren fiillerdir. Örnekler: İş fiili: "Kardeşim evin camını kırdı". Oluş fiili: "Sonbaharda yapraklar sararır".
Blog
Sürerliği anlatan fiiller nelerdir?
Tanem ne anlama gelir?
Sınıf çekim eki mi yapım eki mi türemiş mi?
Takısız tamlama örnek cümleler nelerdir?
Süper lotoda en az kaç rakam tutması lazım?
Topçu ve piyade farkı nedir?
Tatavla ne anlama gelir?
Tim ve TİM aynı mı?
Today ve today's arasındaki fark nedir?
TDK'ye göre mide nasıl yazılır?
Tesettür sotve ne demek?
Tirşe ne anlama gelir?
Teleskopik lrf kamışı iyi mi?
Tesettür giyim ve türbanlı aynı mı?
Tek kırma 36 cal kaç cm namlu?
Teklif cümlesi nedir?
Teşekkür ve teşekkürler arasındaki fark nedir?
Thank you nasıl telaffuz edilir?
Terazi erkekleri hangi burçlarla anlaşamaz?
Thank you ne anlama gelir?
Trakya ağzı hangi şiveye girer?
Tali ne anlama gelir?
Track ne demek?
Tekne kaya işareti ne anlama gelir?
Try ne anlama gelir?
Sınıfta kullanılan eşyalar ne demek ingilizce?
Tabi ki nasıl yazılır örnek cümleler?
Tip A ve tip B ve tip C nedir?
Tear ne demek?
Their children nasıl kullanılır?
Tekil çoğul topluluk nedir?
Tarım raporu nereden alınır?
Terazi kadını yükseleni yengeç hangi burçlarla anlaşır?
Tensler nelerdir?
TDK'nın yılın kelimesi ne oldu?
T.C. kimlik numarasının ilk 3 hanesi neyi gösterir?
TDK'ya göre kurum nasıl yazılır?
Terazi burcu hangi meslekleri yapabilir?
TDK'ya göre madde nasıl yazılır?
Talimat vermek ne demek?