Tariz nedir ve örnekleri?

Tariz nedir ve örnekleri?

Tariz , bir sözün gerçek veya mecaz anlamının tam tersini kastetmektir. Bu söz sanatı, iğneleme, sitem veya eleştiri amacıyla kullanılır

Bazı tariz örnekleri :

• "Adamınız, Allah için, gerçekten ustaymış; onun eli değeli bizim makine kararsızlığı bıraktı; artık hiç çalışmıyor"
• "Ne kadar kültürlü olduğu (!) yazılarından belli"
• "Beni ne çok sevdiğini (!) biliyordum zaten; iki yıl sonra telefon etmek zahmetine girerek bunu kanıtladın"
• "Bu işi gerçekten çok iyi başardın(!)" (aslında kişinin işi berbat ettiği ima edilir)
• "Harika bir dostsun(!)" (aslında kişinin kötü bir arkadaş olduğu belirtilir)

Tariz, kinaye ve mecaz-ı mürsel ile karıştırılmamalıdır; bu sanatlarda sözün gerçek veya mecaz anlamının bir arada kullanılıp kullanılmadığına bakılır

Tariz neden yapılır?

Tariz, bir kişiyi küçük düşürmek, iğnelemek, uyarmak veya dikkatini çekmek amacıyla yapılır. Bu söz sanatı, kinaye ile karıştırılmamalıdır; tarizde sözün gerçek ya da mecaz anlamda kullanılmasından çok, karşıt anlamı önemlidir.

Tariz sanatı nasıl yapılır?

Tariz sanatı, bir sözün tam tersini bildirecek biçimde ifade edilmesiyle yapılır. Tariz sanatının bazı özellikleri: Verilmek istenen mesaj doğrudan iletilmez, üstü kapalı biçimde söylenir. Mecaz-ı mürsel ve kinayedeki ilgiler yoktur. Söyleyişteki incelik, tarizin güzelliğini belirler. Parantez içinde ünlem işareti ( ! ) kullanılarak alay anlamı pekiştirilebilir. Örnekler: "Ne kadar kültürlü olduğu ( ! ) yazılarından belli". "Bu ne tevazu arkadaşım!". "Ne kadar alçak gönüllü olduğunuz her fırsatta kendinizi anlatmanızdan belli".

Tariz ne demek?

Tariz, bir sözün ya da kavramın gerçek ve mecazlı anlamı dışında büsbütün tersini kastetmektir. Türk Dil Kurumu'na göre tariz, açık olmayan bir şekilde, dolaylı olarak, direkt olmadan söz söyleme ve taşlama anlamına gelir. Tariz, bir kişiyi küçük düşürmek, iğnelemek, uyarmak veya dikkatini çekmek amacıyla yapılan bir söz sanatıdır. Örnekler: "Ne kadar kültürlüsün şu üslubuna bir bak." "Adam çok güvenilirmiş, annesini bile aldatmadan yapamamış." "Kefil olduğunuz gece bekçisi hakikaten güvenilir çıktı; üç gün sonra bizim kasayı yüklenip kayboldu."

Tariz ve kinaye arasındaki fark nedir?

Tariz ve kinaye arasındaki temel farklar şunlardır: Kinaye: Bir sözü, gerçek anlamının da kastedilmiş olması mümkün olmakla birlikte, hakiki anlamı dışında kullanmaktır. Tariz: Söylenen sözle bir yön gösterilip, onun tam tersinin kastedilmesidir. Ayrıca, kinaye bir tek sözcükle de olabilirken, tariz için birden fazla kelimeye ihtiyaç vardır.

Tarizin ilk örneği nedir?

Tarizin ilk örneği olarak, Huzuri’nin “Ters Öğüt Destanı”ndan alınan şu dörtlük gösterilebilir: > Her nere gidersen eyle talanı > Öyle yap ki ağlatasın güleni > Bir saatte söyle yüz bin yalanı > El bir doğru söz söylerse inanma. Bu dörtlükte, şair tariz sanatını kullanarak okuyucuya öğüt vermektedir.

Tariz sanatının amacı nedir?

Tariz sanatının amacı, bir kişiyi küçük düşürmek, eleştirmek, iğnelemek, kınamak, alay etmek ve onunla eğlenmektir. Tariz, aynı zamanda üstü kapalı bir şekilde birilerini iğnelemek olarak da tanımlanabilir. Ayrıca, kinaye ile benzerlik gösterse de tarizde daha keskin bir alaya alma durumu söz konusudur. Tariz yapılırken dikkat edilmesi gereken bazı noktalar vardır: Doğru zamanlama. Hedef kitleyi tanıma. Dil ve üslup.