Tamlayan eki nedir?

Tamlayan eki nedir?

Tamlayan eki , bir varlığın kime ait olduğunu bildiren ektir

Türkiye Türkçesinde tamlayan ekleri şunlardır:

• Ünsüzle biten ad kök ve gövdelerine {+In} şeklinde: "-ın, -in, -un, -ün";
• Ünlüyle bitenlerden sonra {+nIn} şeklinde: "-nın, -nin, -nun, -nün"

Sadece "ben" ve "biz" zamirlerine eklendiğinde -im şekline dönüşür:

• "benim";
• "bizim"

Tamlayan eki, belirtili isim tamlamalarında kullanılır. Bu ekin yer almadığı tamlamalar ise "belirtisiz isim tamlaması" olarak nitelendirilir

Örnekler:

• "Kitabın kapağını çok beğendim"
• "Fabrikanın müdürü işçilerce çok seviliyor"
• "Öğretmen, benim şiirimi çok beğendi"

Tamlayan tamlanan arasına ne girebilir?

Tamlayan ve tamlanan arasına sıfat gibi başka türden sözcükler girebilir. Örnekler: "Ahmet’in mavi gömleği yeniymiş" cümlesinde "Ahmet’in" tamlayanının arasına "mavi" sıfatı girmiştir. "Erik ağaçlarının pembe, beyaz çiçekleri" tamlamasında "erik" tamlayanının arasına "pembe" ve "beyaz" sıfatları girmiştir. "Dağın sert kayalıkları" tamlamasında "dağın" tamlayanının arasına "sert" sıfatı girmiştir. "Suyun insanın içini rahatlatan sesi" tamlamasında "suyun" tamlayanının arasına "insanın içini rahatlatan" sıfat grubu girmiştir.

Belirtili isim tamlaması örnekleri nelerdir?

Belirtili isim tamlaması örnekleri: Kitabın kapağı; Çocukların kıyafetleri; Üzümün çöpü; Aşkın büyüsü; Uçağın motoru; Okulun müdürü; Ali’nin defteri; Bilgisayarın kablosu; Öğrencilerin birkaçı. Belirtili isim tamlamasında, hem tamlayan hem de tamlanan ek alır; tamlayan ilgi eki, tamlanan ise iyelik eki alır.

Tamlama nedir?

Tamlama, bir kelimenin benzerlerinden ayırt edilebilmesi için başka bir kelimeyle anlam ilişkisi kurularak tamamlanmasıdır. Türkçede iki çeşit tamlama vardır: 1. İsim tamlaması: Bir ismin başka bir isimle tamamlanmasıyla oluşur. 2. Sıfat tamlaması: Bir ismin rengi, şekli, durumu, sayısı gibi özelliklerini belirten sıfatlarla tamamlanmasıyla oluşur. Tamlamalarda iki öge bulunur: Tamlayan: Belirtilen ismi açıklayan, niteleyen sözcüktür. Tamlanan: Belirtilen, açıklanan isimdir.

Tamlanan eki nasıl bulunur?

Tamlanan eki, belirtili isim tamlamalarında ikinci kelimenin sonuna getirilir. Tamlanan ekleri: -ı, -i, -u, -ü; -(s)ı, -(s)i, -(s)u, -(s)ü (ünlü harflerle biten kelimelerde). Örnekler: "Arabanın kaportası" (nın - tamlayan eki, sı - tamlanan eki); "Çantanın gözü" (nın - tamlayan eki, ü - tamlanan eki). Belirtisiz isim tamlamalarında ise sadece tamlanan ek alır.

Belirtisiz isim tamlaması örnekleri nelerdir?

Belirtisiz isim tamlamasına bazı örnekler: Meslek isimleri: edebiyat öğretmeni, diş hekimi. Özel isimler: İstanbul Otogarı, Ankara Üniversitesi. Yemek isimleri: mercimek çorbası, çoban salatası. Tekil kelimelerle kurulan tamlamalar: mezuniyet projesi, ödeme planı. Çoğul kelimelerle kurulan tamlamalar: duvar kağıtları, sokak çocukları. Belirtisiz isim tamlamasında tamlayan ek almaz, tamlanan ise "-i" iyelik ekini alır.

Belirtili tamlamada tamlanan ekleri nelerdir?

Belirtili isim tamlamalarında tamlanan ekleri şunlardır: -ı, -i, -u, -ü; -(s)ı, -(s)i, -(s)u, -(s)ü. Tamlanan isim ünlü ile bitiyorsa, iyelik eki arasına "s" yardımcı ünsüzü (kaynaştırma harfi) girer. Ayrıca, tamlayanı bir zamir olan tamlamalar da belirtili isim tamlamasıdır ve bu tamlamalarda da tamlanan ek alır.

Ad tamlaması nedir?

İsim (ad) tamlaması, aralarında anlamca ilgili bulunan, biri diğerini iyelik yönünden bütünleyen, en az iki farklı isimden meydana gelmiş kelime grubudur. İsim tamlamalarında birinci sözcük grubuna tamlayan, ikinci sözcük grubuna tamlanan denir. Örnekler: kumaş boyası; Konya Ovası; Ayşe'nin kedisi; makarna fabrikasının girişi; ecza dolabının aynalı kapağı. İsim tamlamaları, ek alıp almamalarına ve yapılarına göre şu türlere ayrılır: Belirtili isim tamlaması. Belirtisiz isim tamlaması. Takısız isim tamlaması. Zincirleme isim tamlaması.