Tanzimat dönemi eyalet sistemi, 1864 tarihli Vilayet Nizamnamesi ile kaldırılmıştır. Bu nizamname ile eyaletlerin yerini vilayetler almıştır
Osmanlı eyalet sistemi, I. Murad döneminde, 1362 yılında, merkezi Edirne olmak üzere kurulan ilk eyalet olan Rumeli Eyaleti ile başlamıştır. Eyaletlerin oluşum süreci: 1393: Yıldırım Bayezid döneminde Anadolu Beylerbeyliği kurulmuştur. 1413: Rum (Amasya-Tokat ve Sivas) Eyaleti kurulmuştur. 1590: Beylerbeylik kelimesi yerine eyalet kelimesi kullanılmaya başlanmıştır. Osmanlı eyalet sistemi, 1864 yılında eyalet sisteminin kaldırılıp yerine vilayet sistemine geçilmesiyle sona ermiştir.
Tanzimat döneminde eyalet yönetimi şu şekildeydi: Eyalet yöneticileri: Eyaletleri, beylerbeyi veya vali olarak adlandırılan yöneticiler yönetirdi. Temel idari birim: Yönetimde temel birim sancaktı. Valilerin yetkileri: Tanzimat ile valilerin mali işlere doğrudan karışmaları önlenmiş, mali işler muhassıllara verilmiştir. Eyalet meclisleri: Tanzimat'la birlikte eyaletlerde, halkın da katılımını sağlamak amacıyla eyalet meclisleri kurulmuştur. Bu düzenlemeler, merkezi yönetimi güçlendirmek ve modernleşme çabalarını desteklemek amacıyla yapılmıştır.
Tanzimat Fermanı ile eyalet valilerinin yetkilerinin sınırlandırılmasının birkaç nedeni vardır: Halka yapılan zulümleri azaltmak: Valilerin yetkilerinin sınırlandırılması, valilerin halka karşı keyfi uygulamalarını ve zulümlerini azaltmayı amaçlamıştır. Merkeziyetçi yönetimi güçlendirmek: Bu değişiklik, merkezi idarenin gücünü artırarak taşra yönetiminde daha fazla kontrol sağlamayı hedeflemiştir. Mali yolsuzlukları önlemek: Valilerin mali işlere doğrudan karışmaları önlenerek, vergilerin adil bir şekilde toplanması ve hazine gelirlerinin korunması amaçlanmıştır. Avrupa'ya hoş görünmek: Bu tür düzenlemeler, Avrupa'ya Osmanlı'nın modernleşme çabalarını gösterme amacı taşımıştır.
Tanzimat Dönemi, 1839 yılında Tanzimat Fermanı'nın ilanıyla başlayan ve 1876'da II. Abdülhamit'in tahta çıkmasıyla sona eren, Osmanlı İmparatorluğu'nda modernleşme ve yenilenme dönemidir. Bazı önemli özellikleri: Hukuk ve eşitlik: Tüm Osmanlı vatandaşlarına din ve etnik köken ayrımı gözetmeksizin eşit haklar ve özgürlükler tanındı. Eğitim ve reformlar: Eğitim bakanlığı kuruldu, okullar ilk, orta, lise ve yüksekokul olarak kategorize edildi, öğretmen okulları ve bürokrat yetiştirmek için mülkiye mektebi açıldı. Edebiyat ve sanat: Batı etkisi altında roman, modern hikâye, tiyatro, gazete, makale, eleştiri ve anı gibi türlerin ilk örnekleri verildi. Ekonomik bağımlılık: Osmanlı Devleti'nin Avrupa devletlerine olan ekonomik bağımlılığı arttı.
Tanzimat Fermanı ile birçok alanda yenilikler yapılmıştır: Hukuk alanında: Tüm vatandaşlar "Osmanlı vatandaşı" sayılarak din farklılıklarına bağlı ayrıcalıklar kısmen kaldırıldı. 1840'ta bazı maddeleri Fransız Ceza Yasası'ndan alınan yeni Ceza Kanunnamesi hazırlandı. 1858'de tümüyle Batı kaynaklarından esinlenen İkinci Ceza Kanunnamesi kabul edildi. 1850'de Fransız Ticaret Kanunu esas alınarak hazırlanan Ticaret Kanunnamesi yürürlüğe girdi. Ceza ve ticaret davalarına bakmak üzere, laik ilkelere göre işleyen nizamiye mahkemeleri kuruldu. Askeri alanda: Askerlik hizmetinin vatani bir vazife olduğu ilan edilerek zorunlu askerlik başlatıldı. Eğitim alanında: 1846’da Mekatib-i Umumiye Nezareti kuruldu. 1848’de Darulmuallim (öğretmen okulu) açıldı. 1868’de Fransızca eğitim veren Galatasaray Sultanisi açıldı. 1869’da Fransız eğitim sistemini örnek alan Maarif-i Umumiye Nizamnamesi yayınlandı. Yönetim alanında: II. Mahmud’un kurmuş olduğu bakanlıklara yenileri eklendi. Yerel meclisler kuruldu. Ekonomi alanında: 1841-1842 yılında ilk bütçe hazırlandı, 1846-1847 yılında ise ilk modern bütçeye geçildi. Vergilerin mükellefler arasında düzgün ve gelirlere göre dağıtılması amaçlandı. Devlet görevlilerinin halktan resmi vergiler dışında aldıkları vergiler yasaklandı. 1840’ta Kaime-i Nakdiye ismiyle ilk kâğıt para dolaşıma sokuldu. 1854’te Kırım Savaşı'nın maddi yükünü karşılamak için ilk kez dışarıdan borç alındı.
Tanzimat döneminde Osmanlı'da kurulan bazı önemli kurumlar şunlardır: 1. Meclis-i Vâlâ: Yasama işlerinin yürütüldüğü yüksek meclis. 2. Şura-yı Devlet: Danıştay görevi üstlenen kurum. 3. Divan-ı Ahkâm: Yargıtay görevi üstlenen kurum. 4. Ticaret Nezâreti: Ticaret ve ekonomi alanında reformların yürütüldüğü bakanlık. 5. Posta Nezâreti: Posta hizmetlerinin düzenlendiği kurum. 6. Darülfünun: Osmanlı Üniversitesi. 7. Encümen-i Daniş: Bilimsel araştırmalar yapan kurum. 8. Galatasaray Sultanisi: Batılı anlamda ilk lise. 9. Ziraat Bankası: Tarım kredi sandığı olarak kurulan, daha sonra bu bankanın temelini oluşturan kurum.
Tanzimat Dönemi, 3 Kasım 1839 tarihinde Gülhane Hatt-ı Şerifi'nin (Tanzimat Fermanı) okunmasıyla başlamıştır.
Eğitim
Skinner kutusu nedir?
Sıhhi tesisat ustalık belgesi nasıl alınır?
Tam sayılar toplama işleminde neden değişme özelliği vardır?
Su Döngüsü'nde buharlaşma ve yoğuşma nerede gerçekleşir?
Sirkler nasıl oluşur?
Sosyal bilimciler ne iş yapar?
Sıfır ne zaman icat edildi?
Tanzimat dönemi eyalet sistemi ne zaman kaldırıldı?
Sitoloji ne iş yapar?
Tarih defteri hangi yayınevi daha iyi?
Sudoku'da kaç tane çözüm var?
Solunum sistemi fizyopatolojisinde hangi konular var?
Talas Savaşı'nın sonuçları nelerdir?
SRC belgesi almak kaç gün sürer?
Takım yıldızı isimleri nelerdir?
Talyum periyodik tabloda nerede bulunur?
Sınıf Defteri'nde yoklama nasıl yapılır?
Tarımda kuraklaşma nedir?
Suda yanma tepkimesi nasıl olur?
Sosyoloji ve toplum bilimi aynı mı?
Sonsuzluk teorisini kim buldu?
Tam ve mükemmel çiçek arasındaki fark nedir?
Sınav Yayınlarının en zor kitabı hangisi?
Sınıflandırma basamakları nelerdir?
Sinüs ve kosinüs eğrileri neden sinüzoidal?
Sıvı Kükürtün etkisi ne zaman başlar?
Sıvı basıncı ve vurgun olayı nedir?
Tahmin işlem sonucu karşılaştırma nedir?
Tarihte ilk kanun hangi uygarlığa aittir?
Soygazlar nelerdir?
Sivil savunma planı MEB'e gönderilir mi?
Suda batan ve yüzen cisimleri ayırt etmek için hangi deney yapılır?
Solomat 8. sınıf ne işe yarar?
Tarih şeridi kaç yıllık olmalı?
Sputnik ne anlama gelir?
Sunu ve sunum arasındaki fark nedir?
Sin ve cos neden çift ve tek?
SOT ve öğretmen öğrenci etkileşimi nedir?
Sıcak ve soğuk kavramlarını nasıl öğretebilirim?
STS sınavını kazananlar ne zaman göreve başlar?