Tarihi yapılarda strüktür , bir nesneyi veya yapıyı ayakta tutan taşıyıcı sistemdir
Strüktür, malzemelerine ve tasarımlarına göre çeşitlilik gösterir. Örneğin, tarihi yapılarda kullanılan strüktür türleri arasında çelik, ahşap ve beton strüktürler bulunur
Ayrıca, tarihi yapıların restorasyonunda, ana yapıya dokunmadan iç mekânda çözümler üretmek için çelik strüktürler kullanılabilir. Bu yöntem, büyük açıklıklı ve yüksek tavanlı endüstri yapılarında sıkça tercih edilir
Bina strüktür kronolojisi hakkında bilgi bulunamadı. Ancak, strüktürün tarih içindeki gelişimine dair bazı örnekler şunlardır: MÖ 2570-2500 yılları arasında Mısır'da yapılan Valley Tapınağı, kolon-kiriş sistemine sahip ilk yapı örneklerinden biridir. Tarih içinde iki boyutlu kolon-kiriş sisteminin üçüncü boyuta yayılması ile çerçeveler ve tonozlar ortaya çıkmıştır. Kemerlerin döndürülmesi ile kubbeler elde edilmiştir. Kafes kirişlerin döndürülmesi, Buckminster Fuller'in isim babası olduğu geodezik kubbe yapısını oluşturmuştur. Strüktür, mimarlıkta ve mühendislikte yapının ana iskeleti, genel tasarımı veya formatı olarak tanımlanır.
Tarihi yapılarda kullanılan bazı güçlendirme teknikleri şunlardır: Hidrolik kireç enjeksiyonu. Fiber takviyeli polimer (FRP) kullanımı. Lifli polimer (LP) uygulaması. Çelik hasır, tuğla veya taş ile duvar birleşim bölgelerinin onarımı. Payanda oluşturma. Gergi ve çelik çember uygulamaları. Yapı temellerinde sismik yalıtım. Tarihi yapıların güçlendirilmesinde, mimari özelliğin ve tarihi dokunun korunması esastır.
Mimari yapı unsurları, estetik, fonksiyonel ve yapısal olmak üzere üç ana kategoriye ayrılır. Yapısal unsurlar: Duvarlar, kolonlar, kirişler, döşemeler ve temeller gibi binanın güvenliğini sağlayan bileşenlerdir. Estetik unsurlar: Renk, doku, ışık, form ve oranlar gibi bir yapının görsel olarak hoş bir görünüm sunmasını sağlayan öğelerdir. Fonksiyonel unsurlar: Yapının işlevsel ihtiyaçlarını karşılayan ve kullanım kolaylığı sağlayan bileşenlerdir. Ayrıca, mimari yapılar konut, ticari, endüstriyel, kamusal, dini ve anıtsal gibi farklı türlere ayrılır. Dolayısıyla, mimari unsurların toplam çeşitliliği hakkında kesin bir sayı vermek mümkün değildir.
Tarihi yapıların onarımında kullanılan bazı malzemeler: Taş: Küfeki, andezit, mermer, traverten gibi farklı taş türleri kullanılır. Tuğla: El yapımı tuğlaların boyut, renk ve doku olarak orijinal tuğlalarla uyumlu olması gerekir. Ahşap: Çam, meşe, ceviz gibi ağaç türleri, dayanıklılıkları ve işlenme kolaylıkları sebebiyle tercih edilir. Harç: Geleneksel olarak kireç ve kum karışımından elde edilen Horasan harcı kullanılır. Modern Malzemeler: Yapıyı güçlendirmek için karbon fiber veya cam elyaf takviyeli polimer (FRP) kompozit malzemeler kullanılabilir. Onarımda kullanılan malzemelerin, yapının tarihine ve orijinaline uygun olması gerekir.
Anadolu'da tarihi yapılarda çeşitli strüktürler kullanılmıştır: Taş: Anıtsal mimaride taş duvar yapımı yaygındır. Tuğla: Özellikle Selçuklu döneminde mescit ve türbelerde tek başına, cami ve medreselerde ise kısmi olarak kullanılmıştır. Ahşap: Konut mimarisinde Doğu Karadeniz, Batı Karadeniz, Marmara, Trakya ve Rumeli, Ege ve Akdeniz bölgelerinde taşıyıcı ahşap kullanımı yaygındır. Ayrıca, düz ahşap çatı ve taş tonoz, tuğla tonoz ve kubbe, megaron tipi evler gibi farklı yapı sistemleri de Anadolu'daki tarihi yapılarda kullanılmıştır.
Yüzeysel strüktürler, yüzeylerin biçiminden dolayı strüktürel direnç kazanan ve kalınlıkları yüzeyine göre oranla daha az olan sistemlerdir. Derin strüktürler hakkında bilgi bulunamamıştır. Yüzeysel strüktürler üç ana grupta toplanır: 1. Plaklar. 2. Katlanmış plakalar. 3. Kabuk strüktürler. Bazı yüzeysel strüktür örnekleri: Uzay kafes strüktürler. Asma-germe strüktürler.
Strüktürel gelişim aşamaları şu şekilde özetlenebilir: 1. Endüstri Devrimi Öncesi: Oyulmuş sistemler (mağara). Çatılmış sistemler (çadır, kulübe). Yığma sistemler (tümülüs, dolmen). Karma sistemler (hendek ev). 2. Endüstri Devrimi Sırası: İki yeni malzeme: Çelik ve beton. İki kavram: Dünya sergileri ve gökdelen. 3. Çağdaş Strüktürel Gelişim: Yüzeysel strüktürler. Uzaysal strüktürler. Asma-germe sistemler. Pnömatik sistemler. Strüktürel gelişimde ayrıca, birimlerin (modüllerin) belirli kurallar doğrultusunda yüzey veya mekânda düzenlenmesi, ritim, yön, oran ve renk gibi ilkelere dikkat edilmesi de önemlidir.
Eğitim
Tarihi yapılarda strüktür nedir?
Soru sormak neden önemlidir?
Sınav yayınlarının soruları zor mu?
Suturalar kaça ayrılır?
Staj için dilekçe nereye verilir?
Sodyum bikarbonat asit-baz tepkimesi verir mi?
Somatik ne demek?
Sosyolojinin amacı ve konusu nedir?
Sokrates ve Platon demokrasi hakkında ne düşünüyor?
Sin ve cos grafiği aynı mı?
Tarih eğitimi neden önemlidir?
Sismik hareket ne demek?
SMMM sınav takvimi nasıl öğrenilir?
Soluk borusu ve kulak kepçesinin yapısında hangi yapı bulunur?
Tam sayılarda mutlak değer işareti neden kullanılır?
Sosyal Bilgiler dersi için hangi taktikler?
Spektroflorimetri ve spektrometrik yöntem arasındaki fark nedir?
Sıfır Noktası enerjisi nedir?
Tam burslu ve yüzde 50 burslu ne demek?
Tarihte ilk bisiklet nerede yapıldı?
Sümerleri kim yok etti?
Stenograf ve steno aynı mı?
Süleyman Şah hangi savaşlarda yenildi?
Sosyal beşeri ve idari bilimler hangi fakültede?
Stokiyometride sınırlayıcı reaktif nedir?
Sıvı derinliği aynı sıvı yoğunluğu farklı olursa ne olur?
Sürüngenden memeliye geçişte vücut ısısının sabitlenmesi neden önemlidir?..
SPL ders notları nereden alınır?
Stratosfer yüksekliği kaç km?
SMT yöntemi anatomi nasıl çalışılır?
Stereoizomer ve yapısal izomer arasındaki fark nedir?
Sınavda hangi puanlar ortalamayı etkiler?
Spinosarus neden bu kadar büyük?
Sudan hidrojen elde etmek için hangi yöntem kullanılır?
Spr'ın açılımı nedir?
Tahlili analiz etmek ne demek?
Spektrofotometre ne işe yarar?
Süngerlerde iç ve dış iskelet nasıl oluşur?
Stroma ve grana nedir kloroplastta?
Soluk borusu kıkırdağı fibröz mü?