Tanzimat dönemi şiiri, 3 Kasım 1839 tarihinde Mustafa Reşid Paşa tarafından ilan edilen Gülhane Hattı Hümayunu'nun (Tanzimat Fermanı) yürürlüğe konmasıyla ortaya çıkmıştır. Bu dönem, Osmanlı İmparatorluğu'nun 1839 ile 1876 yılları arasındaki 37 yıllık sürecini kapsar
Tanzimat dönemi edebiyatı iki döneme ayrılır: 1. Birinci dönem: 1860-1876 yılları arasında sürer. 2. İkinci dönem: 1876-1895 yılları arasında devam eder. Bu ayrım, sanatçılar arasındaki edebi görüş ayrılıklarına dayanır.
Tanzimat Dönemi'nde gerçekleşen bazı gelişmeler şunlardır: Hukuk alanında: Tüm vatandaşlar "Osmanlı vatandaşı" sayılarak din farklılıklarına bağlı ayrıcalıklar kısmen kaldırıldı. Mali alanda: İlk bütçe hazırlandı, vergiler düzenli ve gelirlere göre dağıtılmaya başlandı. Askeri alanda: Zorunlu askerlik sistemi kuruldu. Eğitim alanında: Mekatib-i Umumiye Nezareti kuruldu, Darülmuallim ve Mekteb-i Mülkiye-i Şahane açıldı. Sanayileşme: Devlet eliyle atölye ve tesis kurulmasını amaçlayan sanayileşme başladı. Siyasal ve toplumsal alanda: İl genel meclisleri kuruldu, sivil haklar ve özgürlükler artırıldı. Tanzimat Dönemi, 1839'da Gülhane Hatt-ı Şerifi'nin ilanıyla başlamış ve 1876'da II. Abdülhamit'in tahta çıkmasıyla sona ermiştir.
Tanzimat Dönemi, 3 Kasım 1839 tarihinde Gülhane Hatt-ı Şerifi'nin (Tanzimat Fermanı) okunmasıyla başlamıştır.
Tanzimat Dönemi, 1839-1856 yılları arasını kapsayan Birinci Tanzimat Dönemi ve 1856-1876 yılları arasını kapsayan İkinci Tanzimat Dönemi olarak ikiye ayrılmıştır.
Tanzimat 1. Dönem ve 2. Dönem şiiri arasındaki farklar şunlardır: 1. Dönem: - Sanat Anlayışı: "Sanat toplum içindir" görüşü hakimdir. - Dil: Dilde sadeleşme istenmiş ancak başarılı olunamamıştır; ağır ve süslü bir dil kullanılmıştır. - Nazım Biçimleri: Divan şiiri nazım biçimleri kullanılmış, içerikte değişiklik yapılmıştır. - Temalar: Hak, hukuk, adalet, hürriyet gibi toplumsal temalar işlenmiştir. - Teknik: Eserler teknik bakımdan kusurludur. 2. Dönem: - Sanat Anlayışı: "Sanat sanat içindir" görüşü benimsenmiştir. - Dil: Dil oldukça ağırlaşmıştır, II. Abdülhamit'in siyasi baskıları etkisiyle. - Nazım Şekilleri: Divan şiiri nazım şekilleri terk edilmeye başlanmış, Batılı nazım şekilleri de kullanılmıştır. - Temalar: Realizm ve natüralizm etkisiyle estetik ve sanat değeri daha yüksek eserler verilmiştir; bireysel konular işlenmiştir. - Teknik: Teknik bakımdan daha sağlam eserler yazılmıştır.
Tevfik Fikret'in "Sis" şiiri, Tanzimat döneminde yazılmış bir eserdir. Yahya Kemal'in "Siste Söyleniş" şiiri de bu dönemde, "Sis" şiirine bir karşılık olarak yazılmıştır. Tanzimat döneminde yazılmış başka bir "Sis" eseri bulunamamıştır.
Divan edebiyatı ve Tanzimat dönemi şiiri arasındaki farklar şunlardır: 1. Konu: Divan şiirinde aşk, tabiat, tasavvuf, ahlak ve devlet büyüklerini övme gibi konular işlenirken, Tanzimat şiirinde eşitlik, hürriyet, adalet, yönetimden şikayet gibi temalar öne çıkmıştır. 2. Nazım Birimi: Divan şiirinde genellikle beyit kullanılmışken, Tanzimat şiirinde beyit sayıları değiştirilmiş ve aruz ölçüsünün yanı sıra hece ölçüsü de kullanılmaya başlanmıştır. 3. Şiirin Adı: Tanzimat şiirinde şiirlerin adları yazılırken, nazım türünün adının yanına konunun adı da eklenmiştir. 4. Kafiye Anlayışı: Divan şiirinde "göz için kafiye" anlayışı hakimken, Tanzimat şiirinde "kulak için kafiye" anlayışı benimsenmiştir. 5. Dil Kullanımı: Her iki edebiyat türünde de Arapça ve Farsça kelime ve tamlamalar kullanılmasına rağmen, Tanzimat şiiri daha anlaşılır bir dil kullanmaya çalışmıştır.
Kültür ve Sanat
Tangutların kökeni nedir?
Telegram'da şiir grupları var mı?
Tarihi eserlere zarar vermemek için nelere dikkat etmeliyiz?
Titanların savaşı ve Titanların Öfkesinin sonunda ne oluyor?
Tarihi nesneler nelerdir?
Tanzimat dönemi şiiri ne zaman ortaya çıkmıştır?
Tarihi varlık nedir tanımı?
Teos ve Seferihisar aynı mı?
Süper FM hangi radyo grubuna ait?
Tenasüpten örnek verir misin?
Tarihte en güçlü kağan kimdir?
Suriye'de Arap düğünleri neden yapılır?
Tarsus'ta ne bulundu forum?
Suriye neden kırmızı beyaz siyah bayrak?
Tercan eskiden nereye bağlıydı?
Survivor Türkiye'nin ilk sezonu nerede çekildi?
Tan Taşçı nasıl ünlü oldu?
Tekir kaç yaşında müzik yapmaya başladı?
Tarkan en son hangi şarkıya klip çekti?
Tarkan tüm şarkıları nereden dinlenir?
Tarık Tufan hangi sırayla okunmalı?
Süleyman Şah'ın gerçek soyu nedir?
Taç ve aslan neyi simgeler?
Tiyatro koltukları nasıl dizilir?
Tiyatro gösterisinde neler yapılır?
Thomas shelby neden mafya oldu?
Sümmani ve Gülperi hikayesi gerçek mi?
Timur hangi mührü kullanıyor?
Timsah neyi temsil eder?
Tarihi animeler nelerdir?
Talas savaşından sonra hangi devlet kuruldu?
Tam kırmızı renk nasıl elde edilir?
Spiderman'in en güçlü düşmanı kim?
Tarihi eser ve tarihi nesne arasındaki fark nedir?
Tatar Ramazan'ın gerçek hikayesi nedir?
Tirad ve monolog arasındaki fark nedir?
The Buccaneers ne anlatıyor?
Temel Reis'in gerçek hikayesi nedir?
The Smiths neden dağıldı?
Taş Devri'nde Wilma kiminle evli?