Teşhis (Kişileştirme) ve İntak (Konuşturma) Sanatlarına Örnekler:
Teşhis (Kişileştirme) Örnekleri:
İntak (Konuşturma) Örnekleri:
Her teşhis intak değildir, ancak her intak mutlaka teşhistir
Teşhis sanatının amacı, insan dışındaki varlıkları insan özellikleriyle donatarak anlatımı daha canlı ve etkileyici hale getirmektir.
Teşbih (Benzetme) ve Teşhis (Kişileştirme) arasındaki fark: Teşbih (Benzetme): İki farklı şey arasında benzerlik kurarak yapılan söz sanatıdır. Teşhis (Kişileştirme): İnsana ait özelliklerin başka varlıklara aktarılmasıdır. Özetle: Teşbih, benzerlik kurarak iki şeyi karşılaştırırken; teşhis, varlıklara insan özellikleri atfetmektir.
İntak, insan dışındaki canlı ve cansız varlıkları konuşturma sanatıdır. Arapça kökenli bir kelime olan intak, "konuşturma" veya "söyletme" anlamına gelir. İntak sanatında, konuşma kişileştirmeden sonra gelir; önce varlık kişileştirilir, ardından konuşturulur. İntak, genellikle şiirde ve fabl türü hikayelerde kullanılır. Örnekler: "Ooo karga cenapları, ne kadar şirinsiniz!" dedi tilki, "Gözüm kör olsun yalanım varsa!". "Ey benim sarı tamburam / Sen ne için inlersin / İçim oyuk derdim büyük / Ben onun için inilerim". "Adam elini uzattı; tam onu koparacağı sırada, mor menekşe: 'Bana dokunma!' diye bağırdı".
Teşhis (kişileştirme) çeşitleri arasında şunlar bulunur: Kapalı istiare ile yapılan teşhis: İnsana ait özellikler belirtilmeden, sadece benzetme yönleri ifade edilerek gerçekleştirilir. Benzetme ile yapılan teşhis: Hem benzeyen (insan) hem de kendisine benzetilen (insan dışı varlık) belirtilerek yapılır. Teşhis, genellikle masal, şiir ve hikâyelerde kullanılır ve metne canlılık, derinlik katar.
Teşhis, insan dışındaki varlıkları insan özelliğiyle donatma, kişileştirme sanatıdır. Teşhis kelimesinin diğer anlamları: kim ya da ne olduğunu anlama, tanıma; belirleme; tanı. Teşhis sanatına örnek olarak şunlar verilebilir: "Sevincinden ağlayan, gülen, haykıran rüzgâr / Kalplere sevinç, umut ve inanç getiriyor". "Dağ başını duman almış / Gümüş dere durmaz akar". "Ben öpmeden önce yanaklarını / Varsın teller, tüller, duvaklar öpsün".
İntak (konuşturma), insan dışındaki varlıkların insan gibi konuşturulmasına denir. İntak sanatının olduğu her yerde aynı zamanda “kişileştirme” sanatı da vardır. İntak sanatı örnekleri: “Adam elini uzattı; tam onu koparacağı sırada, mor menekşe: ‘Bana dokunma!’ diye bağırdı.” “Küçük bir çeşmeyim yurdumun Unutulmuş bir dağında Hiç kesilmeyecek suyum Yıldızların aydınlığında Boyuna akar dururum.” “Akıl ersin, ermesin sevdama Senden yanayım, dedi yeşeren dal senden yana.” “Çarık: Sen de deri ben de deri Görüyon mu kör kaderi Sen tutmuşsun mevkileri Sen köşede ben dışarda Mest: Neler gördüm tezgâhlarda Hiç gezmedim uzaklarda Hakkım vardı bu haklarda Ben köşede sen dışarda.” “Sayın tilki kokuyu almış olmalı Kargaya nağme yapmaya başladı. – Ooo karga cenapları merhaba!” Ayrıca, “Akşam rüzgarları efkarlı bir türkü söyledi.” cümleleri de intak sanatı örneklerindendir.
Teşhis (kişileştirme) sanatı, insan dışındaki varlıklara (hayvanlar, doğa olayları, nesneler) insana ait özelliklerin aktarılmasıyla yapılan edebi bir sanattır. Bazı teşhis sanatı örnekleri: "Sevincinden ağlayan, gülen, haykıran rüzgâr / Kalplere sevinç, umut ve inanç getiriyor". "Dağ başını duman almış / Gümüş dere durmaz akar". "Ben öpmeden önce yanaklarını / Varsın teller, tüller, duvaklar öpsün". "Bir bulut gezer yayla yayla Anadolu’yu / Bir baştan başa selâm götürür". "Aynalar, bakmayın yüzüme dik dik / İşte yakalandık, kelepçelendik". "Kuşlar, senin uzak diyarlara gittiğini söylediler bana". "Konunun hassasiyeti nedeniyle kalemimin çok temkinli hareket ettiğini okurların fark etmişlerdir".
Kültür ve Sanat
Tavla taşları neden siyah beyaz?
Taciklerin soyu nereden gelir?
Söz için hangi davetiye kullanılır?
SüngerBob KarePantolon'un en yakın arkadaşı kim?
Tango gecesi ne demek?
Survivor kadın eleme adayı kim oldu?
Telari hangi ülkenin kumaşı?
Su Gibi şiiri ne anlatmak istiyor?
Survivor'da Sema hangi dans yaptı?
Teletabiius ne anlatıyor?
Tatar Ramazan neden belgesel oldu?
Tahsin Paşa nasıl öldü?
Teletabi'nin en komik karakteri kim?
Tensei shitara slime datta ken kaç cilt?
Sultangazi eskiden nereye bağlıydı?
Sürat Kargonun eski logosu nasıldı?
Tamamlanmış mangalar hangileri?
Tarihte en çok düello yapan kişi kimdir?
Tavşan kızlar ne iş yapar?
Tempo Canlı Yayın ne zaman başlıyor?
Süleyman Şahın en büyük oğlu kimdir?
Tarihte ilk küfür ne zaman edildi?
Suriye Selcukluları hangi Türk boyundandır?
Teşhis ve intak nedir örnek?
Tayland'ın en ünlü eğlencesi nedir?
Teke yöresi ne demek?
Spacetoon TV Türkiye'de var mı?
Sultan Üçüncü Murad kaç cariyeyle evlendi?
Tayland dansları nelerdir?
Tatar Ramazan aslen nereli?
Taziye eskiden nasıl yapılırdı?
Tablo aplik nasıl kullanılır?
Tarizin ilk örneği nedir?
Tevârih-i âl-i selçuk kimin eseri?
Temur Bey aslen nereli?
Titanlar neden saldırdı?
T oyunu ana kahramanları kimlerdir?
Tiyatro ve drama arasındaki fark nedir?
Stiks nehrinin hikayesi nedir?
Suriye'de yaşanan dramı anlatan belgeseller nelerdir?